نقش گردشگری الکترونیک در توسعه ی گردشگری ایران

مقاله حاضر تلاشی است به منظور تلفیق فعالیت های سنتی گردشگری با فعالیت های فرصت های آنلاین با استفاده از فن آوری اطلاعات (IT) برای ارائه سرویسهای مورد نیاز گردشگران که از این طریق گردشگران ساده تر، با کیفیتی بالاتر و هزینه ای کمتر خدمات و اطلاعات دریافت می کنند. این مقاله با همکاری خانم خراسانی زاده استاد دانشگاه شیخ بهایی اصفهان تهیه و در مجله دانشگاه صنعتی شریف تهران منتشر و حتی به چاپ بین المللی نیز رسیده است که خلاصه ای از آنرا خدمتتان تقدیم میکنم.

sajadomidi1سمنا- سجاد امیدی کارشناس ارشد برنامه ریزی شهری و مدرس دانشگاه آزاد اسلامی/ پیش از تولد اینترنت ،مقصد های گردشگری از طریق فعالیت های بازاریابی سنتی و آژانس های مسافرتی به اهداف خود دست می یافتند امروزه این فعالیت ها از طریق اینترنت صورت می گیرد بنابراین تلفیق فعالیت های سنتی گردشگری با فعالیت های فرصت های آنلاین فعلی یک ضرورت محسوب می شود .گردشگری الکترونیکی (ET)عبارتست از استفاده از فن آوری اطلاعات برای ارائه سرویسهای مورد نیاز گردشگران که از این طریق گردشگران ساده تر،با کیفیتی بالاتر و هزینه ای کمتر خدمات و اطلاعات دریافت می کنند. .در واقع ET ارائه الکترونیکی کلیه سرویسهایی است که در گذشته گردشگران به صورت سنتی از آنها استفاده می کردند .و امروزه این سرویس ها به واسطه فن آوری اطلاعات میسر شده اند .گردشگری الکترونیک نقطه عطفی بین گردشگری و فناوری اطلاعات است .امروزه این دو پدیده هر دو از فعالیت های عمده و بسیار مهم در ایجاد درآمد و فرصت های شغلی در جهان به شمار می روند.و به دلیل نقش و اهمیتی که صنعت گردشگری خارجی می تواند در ابعاد مختلف از جمله ایجاد درامد های ارزی و افزایش تولید ناخالص داخلی،منبع در آمد برای دولت ،منبع ایجاد اشتغال و بهبود خدمات اجتماعی داشته باشد ،بنابراین برای ورود به بازاررقابتی جهان مجبور به تجهیز امکانات و بهره برداری از تکنولوزی های نوین می باشند.روش تحقیق توصیفی است سعی گردیده تا در خصوص نقش گردشگری الکترونیک در ایران به عنوان عاملی موثر در توسعه ی گردشگری بیان گردد .
مقدمه
توریسم یا گردشگری، صنعتی نوپا و درآمدزاست که در سالهای اخیر توسعه چشمگیری پیدا نموده است.به عقیده بسیاری از صاحب نظران، توریسم صنعت مسلط در سالهای آتی خواهد شد و آثار اقتصادی وبنابراین این صنعت پدیده هایاجتماعی متعددی را در بر خواهد داشت (بیاتی خطیبی و دیگران، (۱۳۸۹یک بعدی نیست که در تعاریف خطی قابل بحث باشد، بلکه در برگیرنده ابعاد بسیاری در زمینه های مختلفی همچون ابعاد اقتصادی، اجتماعی- فرهنگی و دینی- مذهبی است (پاپلی یزدی و سقایی، ۱۸: ۱۳۸۶)توریسم مجازی به عنوان زیر شاخه ای از گردشگری، یکی از روش های نو در ارائه جاذبه های که در دهه اخیر جایگاه ویژه ای را در مطالعات : گردشگری محسوب می شود (ثروتی و قاسمی، ۱۳۸۷)مربوط به گردشگری باز نموده است. طبق تعریف سازمان بی نالمللی جهانگردی، جهانگرد به فردی گفتهمی شود که برای مدتی از محل سکونت خود خارج شود و با هدف تفریح، تجارت یا … در مکانی دیگراقامت کند. با این تعریف می توان گفت همه ما در طول سال زمان های زیادی بدون آنکه خود از آن اطلاع داشته باشیم، هنگامی که برای کار تجاری و دیگر امور از شهر یا کشور خود دور م یشویم به عنوان گردشگر بوده ایم. آیا در آن هنگام به عنوان یک گردشگر اطلاع کافی از امکانات رفاهی و نقاط دیدنی شهر یا کشور مقصد خود داشته ایم؟ اما امروزه با ظهور ابزار های اینترنتی که بعد زمان و مکان را از زندگ ی مردم حذف کرده، دیگر پیمودندمسافت بین کشورها فقط جهت شناسایی نقاط دیدنی و امکانات آن ارزشی نخواهد داشت و هر لحظه که اراده کنید از طریق اینترنت و دنیای مجازی در کسری از ثانیه می توانید به یک کشور سفر کرده و از امکانات گردشگری آن به صورت مجازی بازدید کنید و اطلاعات مورد نظر خود را بدست آورید. به همین جهت، از جمله مباحثی که این روزها بسیار مورد توجه قرار گرفته، بحث “جهانگردی مجازی” است. این نوع بخصوص جهانگردی به افراد امکان می دهد پیش از آنکه به صورت فیزیکی سفر خود را آغاز کنند، بهصورت مجازی و از طریق ابزارهای اینترنتی وارد محل مورد نظرشان شده و با در اختیار گرفتن برنامه های تلویزیونی، مقال هها، گزار شهای منتشر شده در نشریات، کتا بها و… درباره آن مکان، مزایا و معایب این سفر را دریابند و به راحتی در مورد انجام این سفر تصمیم گیری کنند که متاسفانه در این عرصه کشور ما جهت شناساندن ایران به گردشگران در دنیای مجازی مناسب عمل نکرده و در رابطه با ایران و نقاط گردشگری آن و نحوه سفر به آن و رزرو هتل و پرداخت هزینه ها از طریق اینترنت اطلاعات کمی وجوددارد.در شروع هزاره سوم، فناوری اطلاعات، به عنوان عمده ترین محور تحول و توسعه در جهان مطرحشده و دستاوردهای ناشی از آن نیز به گونه ای با زندگی مردم عجین گردیده که روی گردانی و بی توجهی به آن اختلالی عظیم را در جامعه به وجود می آورد. با روند رو به گسترش استفاده از رایانه، این وسیله الکتریکی در زمینه مبادله و پردازش اطلاعات و انباشت آن جایگاه رفیعی یافت و در پیوند با ماهواره و دیگر ابزارهای ارتباطی مفهومی از”انقلاب اطلاعاتی” را شکل داد که بر بسترهایی از فناوری اطلاعات و ارتباطات جریان یافت. این انقلاب تحولات بسیاری را در جوامع مختلف سبب شد و در زمینه توسعه نقشی اساسی ایفا می نمود. گردشگری الکترونیک یکی از این تحولات است. )پاپلی یزدی ،۱۳۸۶ )در این راستا وجود گردشگری الکترونیکی و اینترنتی در هر کشوری می تواند زمینه حضور تدریجی، منطقی، علمی و اقتصادی این پدیده ارزشمند را فراهم نماید که در حال حاضر معیار سنجش توان علمی و قدرت کشورها برای تولید، توزیع و استفاده از دانش است.مطالعات و اقدامات صورت گرفته پیرامون توسعه فناوری اطلاعات در جهان نشان داده است که حرکات انفرادی و توسعه پراکنده در این زمینه عموماً موفق نبوده و از کیفیت و مطلوبیت مناسبی برخوردار نیست. به همین دلیل اغلب کشورهای پیشرفته، توسعه فناوری اطلاعات و عمومیت بخشیدن به استفاده از آن توسط مردم را از طریق سیستم های یکپارچه در قالب گردشگری الکترونیکی دنبال می کنند.(جلالی،۱۳۸۳) صنعت گردشگری یکی از آشکارترین بهره مندان و بهره برداران استفاده از تکنولوژی و فناوری بوده است. (IT) اطلاعات است که همیشه پیشتاز در عرصه تکنولوژی اطلاعات گردشگران به دنبال مقاصد جدید برای اوقات فراغت خود هستند. مقاصد تکراری دیگر جذابیت خود را از دست داده است. نیاز سنجی، ترغیب و اقناع، آگاه سازی، ارتباطات موثر و بهره گیری از تکنولوژی نوین در این حوزه رسانه ای است که بسیاری از کشورها را در زمره برترین های جذب توریست در جهان قرار داده است. گر برای گردشگر، دیروز ضعف خدمات رسانی در قبال بازدید از جاذبه های یک کشور محروم قابل اغماض بود امروزه به دلیل کثرت مقاصد گردشگری و آغاز رقابت میان کشورها درخصوص نحوه و استانداردهای ارایه خدمات قابل چشم پوشی نیست چون پیشرفت های تکنولوژیکی به باعث شده تا سطوح توقعات و انتظارات گردشگران از خدمات ارایه شده در کشورهای IT ویژه در حوزه میزبان بالا رود. این امر تا حدی انتخاب کشورهای مقصد را با پیچیدگی مواجه کرده و در این رهگذر و بالاگرفتن رقابت، کشورهایی در جذب توریست موفق خواهند بود که تحولات بنیادین را درe – tourism به وجود آورده باشند. (ودودی،۱۳۸۶)

زمینه های فناوری اطلاعات و ارتباطات
فناوری های اطلاعاتی و ارتباطی به مردم سراسر جهان امکان می دهد که تقریباً فوری به اطلاعات و دانش دسترسی یابند. فناوری امروزه با نرخی فزاینده و به صورت تصاعد هندسی در حال رشد می باشد. کاربردهای فناوری های اطلاعاتی و ارتباطی، مزایایی در همه جنبه های زندگی است و می تواند به توسعه پایدار در حوزه های مدیریت عمومی، تجارت، آموزش و تربیت، بهداشت، اشتغال، محیط زیست، کشاورزی و علم، در چهارچوب استراتژی های الکترونیکی ملی، کمک کند. از جمله می توان به اقدام در بخشهای ذیل اشاره کرد:
دولت الکترونیک
بهداشت الکترونیکی
کشاورزی الکترونیکی
تجارت الکترونیکی
اشتغال الکترونیکی
علم الکترونیکی
آموزش الکترونیکی
محیط زیست الکترونیکی
ماهیت گردشگری الکترونیک و گردشگری مجازی
E- TOURISM تعریف گردشگری الکترونیک
مفهوم گردشگری الکترونیک شامل کلیه اجزاء کسب و کار از قبیل تجارت الکترونیکی، تحقیق وتوسعه الکترونیکی، تولید محتوای الکترونیکی و ارایه خدمات به صورت الکترونیکی است.عبارتست از بکارگیری فناوری نوین برای ارائه سرویسهای مورد نیاز ،( ET) گردشگری الکترونیک گردشگران. با استفاده از فناوری اطلاعات ارایه سرویسهای مورد نیاز گردشگران ساده تر، با کیفیتی بالاتر و عبارتست از دریافت خدمات الکترونیکی گردشگری با کمک ET هزینه ای کمتر انجام می پذیرد. در واقع ET عبارتست از دریافت خدمات الکترونیکی گردشگری با کمک فناوری اطلاعات بطور مستقیم، به همراه طراحی سازمانی و آماده سازی اطلاعات اصلی بطور
ONLINE با توجه به نواحی گردشگری، صنعت توریسم و تکنولوژی اطلاعات و ارتباطات.گردشگری الکترونیک، یک مجموعه واحد به همراه مدیریت تجاری، فناوری اطلاعات وict ارتباطات و توریسم.
از آنجا که اطلاعات کلیه سرویسهای فوق به صورت مجتمع به گردشگر ارایه می‌شوند همواره امکان مقایسه گزینه‌های مختلف و انتخاب گزینه بهینه برای گردشگر با توجه به معیارها و انتظارات او میسر است، به عبارتی دیگر در عرصه ET هر گردشگری امکان می‌یابد که برنامه‌ای برای سفر خود انتخاب کند که بیشترین مطلوبیت را برای او دارد، این سرویس بدون حضور فن‌آوری اطلاعات مبتنی بر اینترنت امکان‌پذیر نبوده است و تنها از طریق ET میسر است. در واقع ET حاصل اتصال مدلهای تجارت الکترونیکی (e-commerce) و دولت الکترونیک (e-government) است که باعث ایجاد سرویسها و مفاهیم جدید در عرصه e-tourism گردیده است.اولین گام در بعد اطلاع رسانی در یک سایت فعال در ET ارایه اطلاعات عمومی به گردشگران است. اطلاعاتی نظیر موقعیت جغرافیایی منطقه سفر، زبانهای رسمی و غیر رسمی محلی مورد استفاده، اختلاف زمانی و ساعت رسمی، ساعات کاری، واحد پولی و نرخ تبدیل ارزهای خارجی که بایستی با اتصال این بخش از سایت به یک موسسه معتبر نرخهای لحظه به لحظه ارائه شوند. همچنین معرفی سیستم اندازه‏ گیری و واحدها برای توریستها که به سیستمهای متفاوتی عادت دارند از اهمیت خاصی برخوردار است. کلیات آب و هوایی منطقه سفر نیز باید به صورت کلی در بعد اطلاع رسانی موجود باشد. ارایه اطلاعات تعطیلات رسمی و بسیاری اطلاعات دیگر همگی بدنه اطلاع رسانی سایتهای ET را تشکیل می‏دهند.یکی از مهمترین فاکتورهای تصمیم گیری برای سفر وضعیت آب و هواست. یک سایت معتبر ET بایستی علاوه بر ارایه کلیات آب و هوایی منطقه سفر، اطلاعات دقیق و لحظه ای آب و هوا را به همراه پیش‏بینی آب و هوا ارایه کند. برای این منظور راهکاری عمومی وجود دارد و آن ایجاد لینک سایتهای پیش‏بینی هوا در وب سایت می‏باشد.در گام بعدی اطلاعات مربوط به صدور ویزا قرار می‏گیرد. گردش کاری که مورد نیاز است تا گردشگر ویزا اخذ کند، ارایه کلیه اطلاعات مورد نیاز، در دسترس قرار دادن کلیه فرمهای مورد نیاز برای اخذ ویزا، معرفی امکان استفاده از آژانسهای مختلف برای انجام خدمات ویزا، هزینه‏های اینگونه عملیات، آدرسها و تلفنهای سفارتخانه‏ ها، … همه اطلاعاتی هستند که برای اخذ ویزا باید به توریست عرضه شوند.در بخشی مجزا در یک سایت ET معتبر باید لینکهای سازمانهای دولتی در ارتباط با توریستها نظیر وزارت خارجه، سازمانهای توریستی و … قرار گیرد تا امکان جستجوی اطلاعاتی در سایتها رسمی توسط توریست مهیا باشد. همچنین امکان ارتباط با پلیس، تلفنهای ضروری مورد نیاز در این بخش باید به گردشگران ارایه گردد. یکی از مهمترین لینکها در این زمینه لینک سازمانهای بهداشتی است یکی از معروفترین این سازمانها سازمان بهداشت جهانی (WHO) است که همواره اخطارهایی را برای سفر به اماکن مختلف ارایه می کند. ایجاد اینچنین ارتباطی به گردشگر این امکان را می دهد که پیش از سفر به مقصد از تمامی تهدیداتی که ممکن است وجود داشته باشد آگاه شود.در ادامه باید کلیه راههای دسترسی به منطقه سفر مشخص شوند تا توریست امکان انتخاب از میان روشهای متفاوت را دارا باشد. سایتهای فعال ET کلیه جاده‏ها، فرودگاهها، بنادر دریایی و … که از آنها امکان دسترسی به منطقه سفر وجود دارد را معرفی می ‏کنند و برای استفاده از آنها گردشگر را تشویق می‏کنند.در نهایت در بعد اطلاع رسانی بایستی یک نقشه کامل از منطقه سفر با کلیه جزئیات و قابلیت زوم کردن وجود داشته باشد که همه اماکن سرویس دهنده به گردشگران مشخص بوده و گردشگر بتواند از طریق سایت تمامی مسیرها را دنبال کند و نیازهای خود را مرتفع کند .چون اینگونه اطلاعات اطلاعات اولیه هستند لذا بهتر آنست که در قالب زبانهای مختلف ارایه شود تا گردشگران به راحتی اطلاعات مورد نیاز خود را جستجو کنند.
یک گردش‌گر یا مسافر الکترونیکی، پس از ورود به یک سایت گردش‌گری، انتظار دسترسی به سرویس‌ها و اطلاعات خاص منطقه مورد نظر را دارد. این سرویس‌ها و نیازمندی‌ها عبارتند از:
۱٫ امکان انتخاب برنامه سفر توسط گردش‌گر.
۲٫ اطلاعات کلی در مورد وضعیت جغرافیایی و اقلیمی منطقه، به همراه آگاهی از وضعیت آب و هوای منطقه مورد نظر، به صورت آنلاین و ۲۴ ساعته و پیش‌بینی چند روز آینده.
۳٫ ارائه اطلاعات در مورد راه‌های ارتباطی منطقه؛ به طور مثال از طریق راه آهن، راه دریایی، یا هوایی، راه شوسه و یا مسیرهای صعب‌العبور کوهستانی که این امر سبب می‌شود گردش‌گر در صورت تمایل، مسیر مورد نظر را جهت سفر، انتخاب کند.
۴٫ ارائه اطلاعاتی در مورد واحدها و سیستم اندازه‌گیری (در صورت سفر به سایر کشورها).
۵٫ اختلاف زمانی منطقه مورد نظر با ساعت رسمی منطقه گردش‌گر.
۶٫ نوع واحد پول و تبدیلات ارزی.
۷٫ اطلاعاتی راجع به صدور گذرنامه یا ویزای الکترونیک (e-visa) که بر حسب نوع عملکرد سایت، ممکن است تنها اطلاعات مربوط به مدارک و مراحل صدور ویزا ارائه شود و یا تمام فرم‌ها به صورت الکترونیکی و از طریق اینترنت ارائه شود و پس از تکمیل، دریافت گردد و سرانجام، ویزای گردش‌گر به آدرس مورد نظر ارسال شود و یا بعد از تکمیل فرم‌ها، یک کد منحصر به فرد معرف ویزا، به گردش‌گر داده شود؛ تا در محل فرودگاه، با ارائه آن، کد ویزای خود را دریافت کند.
۸٫ معرفی آثار و بناهای تاریخی، فهرست موزه‌ها و گالری‌ها و مکان‌های دیدنی، همراه با ساعت بازدید و … .
۹٫ نرخ مکالمات تلفنی بین کشور مبداء و مقصد.
۱۰٫ لینک‌های مفید به سایر مراکز گردش‌گری؛ مانند سفارت‌خانه‌ها و مراکز بهداشتی، بیمارستان‌ها و … ؛ به ویژه سازمان جهانی بهداشت (Who) که همواره به ارائه هشدارهای بهداشتی برای سفر به مناطق خاص می‌پردازد(برای اطلاع از بیماری‌های شایع و یا بومی یک منطقه).
۱۱٫ ارائه اطلاعاتی در مورد زبان رسمی یا لهجه‌های محلی یک منطقه خاص.
۱۲٫ امکان رزرو و فروش اینترنتی بلیط (برای تمام خطوط هوایی، دریایی، جاده‌ای و ریلی) و به عبارت دیگر، امکان تهیه بلیط الکترونیکی؛ به این صورت که گردش‌گر با مراجعه به سایت، تمام مراحل مربوط به تهیه بلیط را از طریق اینترنت طی می‌کند و یک روش فروش الکترونیکی بلیط، هدایت این کار را بر عهده می‌گیرد. این روش فروش الکترونیکی، قادر است دسته‌بندی، فروش، ارسال و تجدید بلیط‌ها، کنترل و بررسی اعتبار بلیط‌ها، دریافت کرایه و هزینه‌ بلیط و سرانجام، آمار و گزارش‌گیری مسافران را انجام دهد.
۱۳٫ معرفی مراکز اقامتی؛ هر سایت گردش‌گری ممکن است یکی از روش‌های زیر را جهت ارائه و معرفی مراکز اقامتی یا همان هتل‌داری الکترونیکی انجام دهد:
معرفی هتل‌ها همراه با ارائه آدرس و تلفن.
معرفی هتل‌ها بر مبنای قیمت، تعداد ستاره و سرویس‌هایی که توسط هر هتل ارائه می‌شود. همچنین برخی از سایت‌های گردش‌گری امکان مشاهده تصاویر اتاق‌ها، سالن‌ها، محوطه بیرونی هتل، رستوران، کافی شاپ، استخر، زمین‌های بازی و … را نیز فراهم می‌کنند و سرانجام روش رزرو اتاق‌های هتل را ارائه می‌کند که به صورت آنلاین، آخرین اطلاعات مربوط به رزرو اتاق‌ها و تعداد اتاق‌های خالی هتل را با ذکر تاریخ و ساعت، بر روی سایت منتشر می‌کند.
۱۴٫ ارائه فهرستی از تورهای مسافرتی موجود، همراه با خدمات ارائه شده در تورها، مدت زمان اقامت، قیمت‌ها و … .
۱۵٫ معرفی اقامتگاه‌های بین راه، رستوران‌ها و مراکز خرید صنایع دستی و تولیدات محلی، به همراه ارائه تصاویر و فهرستی از آثار و صنایع دستی آن منطقه و نیز معرفی مراکز فروش و تهیه غذاهای حلال مخصوص مسلمانان در کشورهای خارجی.
۱۶٫ یک سایت گردش‌گری، بایستی امکان پرداخت هزینه سرویس‌های گردش‌گری را به کمک کارت‌های اعتباری مختلف، در اختیار گردش‌گران قرار دهد.
۱۷٫ تمام موارد فوق، باید به زبان‌های مختلف بر روی سایت قرار گیرد؛ تا بدین ترتیب، امکان جذب گردش‌گران خارجی و ارائه سرویس‌ها به آنها نیز فراهم شود.
گردشگری الکترونیکی، چیزی فراتر از ورود به یک سایت گردش‌گری و دیدن مناطق گوناگون دنیا از طریق اینترنت است. هدف از گردش‌گری الکترونیکی، فراهم آوردن زمینه‌های مناسب برای گردش‌گران، اعم از رفاه، آسایش و امنیت سفر، توسعه گردش‌گری و سرانجام، لذت از گردش‌گری است.جنبه‌های دیگر گردش‌گری، همچون گردش‌گری درمانی یا گردش‌گری سلامت، گردش‌گری بازاری با هدف توسعه و بازدید از مراکز خرید و تجارت الکترونیکی، گردش‌گری ورزشی به همراه شرکت در مسابقات و تماشای جام جهانی، مسابقات بین‌المللی، شرکت در همایش‌های علمی، بازدید از آیین‌های مذهبی و بومی یک ناحیه خاص، بوم‌گردی یا گردش در طبیعت (اکوتوریسم) و … از مهم‌ترین انواع گردش‌گری محسوب می‌شوند. اگر گردش‌گری الکترونیکی را صرف‌نظر از سرویس‌های ارائه شده توسط سایت‌های گردش‌گری، تنها منحصر به دیدن تصاویر ارسالی از دوربین‌های کار گذاشته شده در مناطق دیدنی و مرور تصاویر سه بعدی، روش‌‌های رایانه‌ای و نقشه‌ها بدانیم، آنگاه این نوع گردش‌گری برای استفاده از آب و هوای مناطق مختلف، لذت قدم زدن در سواحل، شنا کردن، استفاده از عطر گیاهان بومی، طعم غذاهای محلی، ادویه‌های بازار، و دیدن کاهگل بناهای قدیمی، مناسب نخواهد بود.همچنین برای مطالعات فرهنگی، روستایی، ساحلی و کشاورزی، به دلیل عدم ارتباط مستقیم، کاربرد چندانی نخواهد داشت.در عین حال، مزایای گردش‌گری الکترونیکی، بسیار حائز اهمیت بوده، ما را به استفاده از آن، ترغیب خواهد نمود. این ویژگی‌ها و مزایا عبارتند از:
۱٫ کمک به توسعه اقتصادی مناطق کمتر توسعه یافته، به مدد بازاریابی و تبلیغات در جهت جذب گردش‌گر، فروش صنایع دستی و استقرار منابع در آن مناطق.
۲٫ عدم نیاز به پیمودن مسافت‌های طولانی و خسته کننده که در نتیجه، برای افراد مسن، بیمار و کودکان که تحمل طی مسافت‌های طولانی را ندارند، قابل استفاده است.
۳٫ بسیاری از نوجوانان، جوانان و دختران، بدون حضور والدین و با امنیت خاطر، می‌توانند با کمک گردش‌گری الکترونیکی، به سفر بپردازند.
۴٫ امکان سفر به مناطق مختلف جهان، بدون نگرانی از مسائل فرهنگی، اجتماعی، مذهبی و سیاست‌های بین دو کشور.
۵٫ کاهش ساخت و سازهای بی‌مورد جهت سکونت مسافران.
۶٫ انجام بازدید‌های علمی و همایش‌های مختلف با کمک ابزار‌های الکترونیکی؛ همچون ویدئو کنفرانس و عدم نیاز به سفر به آن مناطق و در نتیجه، حذف خطر جاده و کاهش هزینه‌های دانشگاه.
۷٫ کاهش صف‌های طویل تهیه بلیط.
۸٫ فراهم آمدن امکان خرید اینترنتی از مراکز خرید صنایع دستی و در نتیجه رونق تجارت الکترونیک و کمک به تولید و راه‌اندازی کارگا‌ه‌های کوچک و بزرگ صنایع دستی و محلی.
۹٫ اشتغال‌زایی.
۱۰٫ ایجاد رقابت در زمینه‌ هتل‌داری و اقامتگاه‌ها و بهبود سرویس‌دهی و امکانات رفاهی مکان‌های تفریحی و گردش‌گری.
۱۱٫ مناسب بودن برای کشورهای کمتر توسعه یافته، به دلیل عدم نیاز به هزینه‌های احداث و توسعه مراکز گردش‌گری و سرویس‌های سفر.
۱۲٫ عدم نیاز به راهنمای آموزش دیده برای معرفی مکان‌ها و مناطق گردش‌گری.
۱۳٫ سودمند بودن برای محققان و پژوهشگران، به دلیل بررسی موردی یک موضوع خاص.
۱۴٫ کاهش ترافیک و ترددهای غیرضروری.
۱۵٫ کاهش و تغییر هزینه‌های سفر.
۱۶٫ صرفه‌جویی در وقت.
۱۷٫ حفاظت از میراث فرهنگی، به دلیل عدم ارتباط مستقیم با آثار و … . هرچند گردش‌گری الکترونیک به اندازه مسافرت‌های واقعی، لذت‌بخش و خاطره‌انگیز نیست، اما از آن جا که به همه مردم و بدون در نظر گرفتن وضعیت اقتصادی و فرهنگی آنها این امکان را می‌دهد تا از مناطق دیدنی دنیا بازدید کنند، صنعتی قابل توجه، محسوب می‌شود. با این حال، در کشور ما به دلایلی چون نبود زیرساخت‌های اولیه و پرهزینه بودن ایجاد آنها، رشد ناچیز فناوری اطلاعات و عدم استفاده همه افراد از اینترنت و کمبود سایت‌های گردش‌گری، این صنعت با اقبال عمومی همراه نشده است؛ اما مزایای بالقوه این فناوری، به ویژه در امر اشتغال‌زایی و کسب درآمد مستقل از نفت، همه افراد و به ویژه فعالان این بخش را بر آن خواهد داشت تا برای رونق این صنعت، همت گمارند.
آنچه در اینجا قابل ذکر می باشد این است که گردشگری الکترونیک با گردشگری مجازی تفاوت دارد و به هیچ وجه نمی توان این دو مقوله را به جای یکدیگر بکار برد. با بررسی مفهوم گردشگری مجازی می توان به تفاوت آن با گردشگری الکترونیک پی برد. در واقع گردشگری مجازی گامی است به سوی گردشگری الکترونیک، گردشگری مجازی در راستای گردشگری الکترونیک قرار دارد نه در موازات آن. گردشگری مجازی را می توان مولفه ای اساسی و از انواع گردشگری همگام با تکنولوژی اطلاعات بشمار آورد که حداکثر دو دهه از ظهور آن نمی گذرد.گردشگری مجازی حضور در سرزمین دیجیتالی (IT) وب و مشاهده داده های صوتی، متنی و تصویری از دنیای فیزیکی پیرامون ما است در صورتیکه گردشگری الکترونیک بکارگیری فناوری نوین برای ارائه سرویسهای مورد نیاز دیگران اعم از اطلاع رسانی شفاف،دقیق و معتبر، انجام کلیه تشریفات اخذ ویزا، رزرو هتل ها و مراکز تفریحی سیاحتی، خرید برنامه های سفرو تورهای مختلف و بسیاری سرویس های دیگر است.گردشگری مجازی یک مارکتینگ بین المللی به صورت غیر مستقیم در حوزه گردشگری است درصورتی که گردشگری الکترونیک دریافت خدمات الکترونیکی گردشگری با کمک فناوری اطلاعات بطورمستقیم می باشد.
جهانگردی مجازی و کشور های آسیایی و اروپایی:
الف: جهانگردی مجازی در اروپا
مدیران مراکز جهانگردی در شمال غرب اروپا دریافته اند که اگر می خواهند بازار خود را رونق بخشند، باید هرچه سریع تر سایت اینترنتی مشترکی را راه اندازی کنند و در آن به معرفی خدمات خود بپردازند جهانگردی مجازی دولت بریتانیا- انگلیس: دولت بریتانیا با داشتن تجربه ای موفق در زمینه جهانگردی مجازی قصد دارد که از این پس سرمایه گذاری های بیشتری را در این زمینه انجام دهد. سال گذشته مقامات جزایر ولز واقع در بریتانیا به میزان قابل ملاحظه ای با کاهش جهانگردان داخلی و خارجی برای بازدید از این منطقه مواجه شدند. این امر که اقتصاد ولز را با آسیب های زیادی مواجه کرد، مسوولان دولتی را واداشت تا برای جبران خسارات وارد شده از اینترنت و ابزارهای اینترنتی استفاده کنند. از زمان ورود اینترنت به صنعت گردشگری ولز، تعداد مسافران داخلی و خارجی این منطقه تا چند برابر افزایش یافته و در مقابل، رضایتمندی افراد برای استفاده از خدمات عرضه شده به آن ها بالاتر رفته است. سال گذشته دولت بریتانیا برای آنکه وب سایتی را با خدمات جهانگردی راه اندازی کند، بیش از ۱۳ میلیون پوند سرمایه گذاری کرد و در آن اطلاعات کامل و جالبی را در مورد تمام اماکن دیدنی بریتانیا قرار داد .با این وجود بسیاری از کارشناسان بر این باورند که این سایت تنها به جذب مسافران داخلی بریتانیا کمک خواهد کرد. باید توجه داشت که سیاست های جذب مسافران داخلی و خارجی در دنیای مجازی با یکدیگر متفاوت است و اگر این تفاوت توسط مسوولان سایت ها به درستی تشخیص داده نشود، مراکز جهانگردی مشتریان جهانگردی مجازی و کشورهای آسیایی: اگرچه کشورهای اروپایی با در خود را از دست خواهند داد اختیار داشتن سرمایه و فناوری ، بیش از دیگر مناطق دنیا موفق به جذب جهانگردان شده اند، تحلیل جداول منتشر شده از سوی سازمان بین المللی جهانگردی نشان می دهد که کشورهای آسیایی نیز در سال های اخیر موفقیت های فراوانی را در این زمینه کسب کرده اند. این طور که گفته شده، کشور چین در سال گذشته توانسته با پیشی گرفتن از ایتالیا رتبه خود را در لیست کشورهای موفق در جذب توریست بالا بیاورد. در این میان هنگ کنگ نیز توانسته نام خود را در بین ۱۰ کشور برتر دنیا جای دهد که این امر نشان می دهد صنعت جهانگردی برای کشورهای آسیایی هم مهم تلقی می شود .
ب: ایران و گردشگری الکترونیک
مقوله گردشگری از جمله مواردی است که به مدد فضای جدید و سایبر به وجود آمده در کنار شکل سنتی خود، چهره نوینی نیز کسب کرده و آن گردشگری مجازی یا محبث گردشگری در فضای مجازی اینترنت است. در شرایطی که خوشبختانه در ایران نیز نگاه رسمی به مقوله توریسم از حد تعاریف فراتر رفته و به صنعتی بودن این مقوله اذعان نسبی حاصل شده است، شاید لا زم باشد با بازنگری در عملکرد سنتی فعالا ن این صنعت پرسود اما متاسفانه ضعیف در کشوری که ظرفیت خوبی برای سرمایه گذاری بیشتر در این زمینه دارد، لزوم بهره مندی از فضای سایبر در راستای توسعه صنعت گردشگری مطرح شود امری که با توجه به فضای خاص فرهنگی و اجتماعی ایران می تواند بسیار مفید واقع شود. هر چند در حال حاضر وب سایت ها، وبلا گ ها و تیز ر های الکترونیک زیادی در زمینه توریسم ایرانی فعال هستند و بنا به امکانات و سلیقه و متد طراحان دریچه های بسیار ارزشمندی به روی مشتریان خارجی این صنعت باز کرده اند. اما باید به این نکته توجه داشته باشیم که قرار نیست ما در این زمینه همچون موارد دیگر فاصله ای بعید با دنیا داشته باشیم. توجه بیشتر به برنامه ریزی در زمینه گردشگری در ایران از آن رو لا زم است که یک معرفی خوب در مدتی بسیار کوتاه و یک تصویر تاثیرگذار در کوتاه ترین زمان در فضای سایبر می تواند در جذب مشتری موثر باشد. برای درک بهتر فاصله کنونی گردشگری سایبر در ایران با دیگر مناطق جهان کافی است تنها چند صفحه وب مرتبط با این مقوله در کشور های دیگر را مشاهده کنیم. از وب سایت هتل ها گرفته تا شهر داری ها و شرکت های فعال در زمینه توریسم. آنگاه می بینیم که دیگران با امکانات نرم افزاری برابر با ما چه کارهایی انجام می دهند. یقیناً منظور ما شبیه سازی و کپی برداری از کار های دیگران نیست به
ویژه اینکه برنامه نویسان و طراحان ایرانی صفحات وب، خود هر کدام ایده پردازان ماهری هستند و در صورت وجود بازار رقابتی در این زمینه می توانند خلا قیت خود را به ظهور برسانند. بدون شک اولین شرایط ارتقای وضعیت گردشگری در ایرن داشتن سواد سایبر است. سواد سایبر به معنای روان بودن در دریافت های سایبر است .امروزه سواد به چهار سطح سواد پایه ای، سواد کارکردی، سواد فناورانه و سواد اطلا عاتی طبقه بندی می شود و داشتن سواد در هر چهار سطح مذکور به سهولت کار در عصر سایبر می انجامد. با چنین سطح توانایی است که می توانیم در عرصه معرفی ظرفیت های توریستی خود اقدام کنیم. ارائه مفاهیم به صورت دو یا چند زبانه شرط بعدی موفقیت بیشتر است. بدین منظور به منابع الکترونیک اطلا ع رسانی قوی نیاز داریم که بتوانیم به کمک آنها گسترده متنوعی از کاربران را مورد خطاب قرار دهیم .
سایت های گردشگری، دروازه مجازی جذب توریسم
سایت های گردشگری کشورهای مختلف یکی از دروازه های جذب توریسم به کشور است. گردشگران از طریق سایت ها با برنامه های زمان بندی فستیوال ها و مراسم مختلف، شرایط آب و هوای مناطق مختلف، اظهار نظر سایر گردشگران، تغییر واحد پول سایر کشورها، ارائه مطالب به روز و جالب، اطلاع رسانی در مورد امکانات مختلف اقامتی، جاذبه ها و…که از این طریق امکان رزرواسیون و پرداخت برای بازدیدکنندگان فراهم شود.اطلاعات مندرج در این پایگاه به چندین زیان رایج و متداول دنیا قرار داده شود. جامعیت این سایت باید به گونه ای باشد که در نهایت برای گردشگران یک پایگاه اطلاعاتی گردشگری را ایجاد کند. قابلیت ها، امکانات و تسهیلات فراهم شده از سوی این سایت باید به حدی باشد که یک مشتری بالقوه را در نقاط مختلف دنیا برای انتخاب کشور به عنوان مقصد تحریک کند. راههای جذب توریسم از دروازه مجازی عبارتست از:
۱٫ استفاده از ابزارهای چندرسانه ای، بروشورهای الکترونیکی، تشکیل گروههای مباحثه
۲٫ تورهای مجازی
۳٫ بکارگیری سیستم های آموزش الکترونیکی
۴٫ استراتژی ارتقای کیفیت و رضایت مشتری
۵٫ ایجاد پایگاههای اطلاعاتی پراکنده
۶٫ بکارگیری سیستم های باز مهندسی فرآیندها
گردشگری مجازی، اولین گام ورود به گردشگری الکترونیک است که کلیه اطلاعات را جهت آشنایی گردشگران با خصوصیات مکان مورد نظر به همراه تلفیق فرهنگ و تکنولوژی را فراهم ساخته است و گذرگاهی است برای توریسم یا گردشگر و مقاصد گردش. (محمودی،۱۳۸۶) برای طراحی گردشگری مجازی در هر کشوری نیاز مبرمی به زیرساخت هایی است که عبارتست از:
– وب سایت
– ویزای الکترونیکی- رزرواسیون مراکز اقامتی
– رزرواسیون مراکز گردشگری
[ – رزرواسیون وسایل نقلیه۳
ویزای الکترونیکی

ویزای الکترونیکی یکی از سرویسهای بسیار مشهور در زمینه e-tourism است. در واقع کشورهایی که خدمات ویزا را به صورت الکترونیکی ارائه می کنند آنرا یکی از شاخصهای پیشرفت خودر در زمینه IT و e-government می‌دانند.
e-visa در سطوح متفاوتی در جهان ارائه می‌شود و استانداردهایی که سطح سرویسی خاصی را مشخص کنند وجود ندارد. برخی کشورها، e-visa را درحد ارائه اطلاعات اخذ ویزا از طریق اینترنت می‌دانند و برخی دیگر کل عملیات لازم برای اخذ ویزا را به صورت الکترونیکی و از طریق اینترنت انجام می‌دهند. درحال حاضر ظاهراً تنها سه کشور روسیه، کانادا و استرالیا خدمات صدور visa به صورت کاملاً الکترونیکی را عرضه می‌کنند اما سایر کشورها نیز برای ارائه این سرویسها در تلاش هستند.صدور e-visa به صورت کامل یکی از سرویسهای مورد نیاز برای e-tourism است. هنگامی که یک گردشگر سفر خود را از طریق اینترنت برنامه ریزی می‌کند، باید امکان اقدام برای اخذ ویزا را نیز از طریق اینترنت داشته باشد. بحث صدور ویزا چندان مشکل نیست چرا که به سادگی می‌توان اطلاعات مورد نیاز را به صورت فرمهای الکترونیکی از طریق اینترنت دریافت کرد و مقدمات لازم برای صدور ویزا را مهیا کرد، هزینه‌ها را نیز می‌توان از طریق کارتهای اعتباری و پرداختهای اینترنتی دریافت کرد. تنها تفاوتی که میان ویزای معمولی و ویزای الکترونیکی وجود دارد عدم امکان تطابق متقاضی ویزا با پاسپورت و سایر روشهای تشخیص هویت است لذا در مورد e-visa صحت ادعاها به عهده متقاضی ویزا است و ویزای صادر شده باید در مبدأ ورودی به گردشگر تحویل گردد. برای این منظور بایستی زیر ساختارهای لازم در مبادی ورودی نظیر فرودگاهها ایجاد شود تا دارنده ویزای الکترونیکی با ارائه یک کد یا شماره ویزا و ارائه گذرنامه ویزای خود را در ترمینال ورودی دریافت کند.در نهایت الکترونیکی کردن گردشگری می‌توان یک کارت هوشمند را به توریست در ابتدای ورود تحویل داد تا در آن کلیه اطلاعات لازم از جمله ویزای الکترونیکی گردشگر وجود داشته باشد تا کلیه مراحل کاغذی حذف و گردشگر تمام عملیات مورد نیاز خود را از طریق همان کارت هوشمند به انجام رساند. به این ترتیب تعامل فیزیکی گردشگر با بخشهای سرویس‌دهنده به حداقل رسیده و تمام فرآیند ورود گردشگر الکترونیکی خواهد شد.
سیستمهای رزرو و فروش اینترنتی بلیط
یک سایت معتبر سرویس دهنده در زمینه گردشگری الکترونیک ET، بایستی خدمات مربوط به رزرو و فروش الکترونیکی بلیط مؤسسات مختلف حمل و نقل( هوائی، دریائی، ریلی و جاده‌ای) را دارا باشد. هنگامی که یک توریست به یک سایت ET مراجعه می‌کند باید قادر باشد تا از طریق همان سایت و همان واسط کاربری کلیه عملیات رزرو و خرید بلیط خود را به انجام رساند.
رزرو و فروش بلیط خطوط هوائی بین المللی عموماً از طریق سرویس دهندگان جهانی انجام می‌پذیرد، در سطح جهان اکثر شرکتها با یک یا چند سرویس دهنده عمده ارائه دهنده این خدمات مانند گابریل ، گالیلئو و …. وارد قرارداد شده و اطلاعات خود را روی اینترنت عرضه می‌کنند. لکن در بعد داخلی و منطقه ای شرکتهای هوایی و موسسات گردشگری می توانند با استانداردهای مستقلی که خود تعریف می کنند اطلاعات مورد نظر را مهیا کرده و بر پایه سیستم هایی که خریداری کرده یا طراحی نموده اند به رزرو و فروش اینترنتی بلیط بپردازند . بنابراین وب سایتهای ET عموماٌ برای ارائه خدمات رزرو و فروش الکترونیکی بلیط خطوط هوائی بین المللی اطلاعات مورد نیاز گردشگر را از طریق سرویس دهندگان جهانی که با نام( GDSGlobal Distribution) System شناخته می‌شوند تأمین می کنند. ولی در بعد داخلی از آزادی عمل بیشتری برخوردار بوده و می توانند بین استفاده از خدمات این سرویس دهندگان جهانی و استفاده از سیستم اختصاصی خود یکی را انتخاب کنند .در مورد سایر روشهای حمل و نقل نظیر حمل و نقل دریایی ، ریلی و جاده ای وضعیت متفاوت است . از آنجا که اغلب سرویس دهندگان در این حوزه ها سرویس دهندگان منطقه ای هستند لذا وضعیت با خطوط هوایی کاملاٌ متفاوت است و سایتهای فعال در زمینه ET بایستی با موسسات فعال در زمینه های فوق مستقیماٌ وارد مذاکره شده و به نحوی اطلاعات آنها را روی سایت مهیا کنند .به این ترتیب گردشگر با مراجعه به یک سایت ET معتبر می‌تواند با جستجو در اطلاعات خطوط هوائی مختلف مطابق برنامه زمانی مورد نظر خود پروازی را رزرو کرده و سپس به جستجو در میان اطلاعات دیگر خطوط هوایی بپردازد و در نهایت بلیط مورد نظر خود را خریداری کند یا از یک شرکت قطار مسافری برای رفتن به مقصد مورد نظر استفاده کند یا …چنانچه بر روی سایت امکان پرداخت پول بصورت الکترونیکی موجود باشد می توان خرید اینترنتی را نیز مهیا کرد . در حالت خرید اینترنتی بلیط از آنجا که تعامل مستقیمی بین گردشگر و فروشنده بلیط وجود ندارد بلیط بصورت الکترونیکی ( e-ticket) عرضه می شود به این معنا که گردشگر پس از خرید بلیط تنها یک کد شناسایی دریافت کرده و تا قبل از حضور در ترمینال بلیط در دست نخواهد داشت و پس از مراجعه با مطابقت دادن اطلاعات موجود در بانک اطلاعاتی با کد شناسایی بلیط صادر و به وی تحویل می گردد. نکته بسیار مهم دراین زمینه امکان ارتباط دادن این سیستم ها با یکدیگر است به این معنا که سایت بایستی قادر باشد برای گردشگر یک برنامه پیوسته سفر مهیا کند .گردشگری علاقمند است بخشی از سفر خود را با هواپیما رفته سپس با قطار به شهر دیگر برود از آنجا بوسیله کشتی به کشوری دیگر سفر کند و بعد از آن با اتوبوس سفر خود را ادامه دهد و در نهایت مجدداً با هوپیما به شهر خود بازگردد، تمام طول این مسیر باید از طریق سایت در دسترس بوده و امکان رزرو بلیط‌های همه سرویس دهندگان حمل و نقل مهیا باشد. به عبارت دیگر یک وب سایت ET بایستی امکان رزرو و فروش بلیط به عنوان یک محل متمرکز برای تمامی خطوط هوائی، ریلی،‌جاده‌ای و دریائی در اختیارگردشگر قرار دهد تا به آن وسیله گردشگر کل سفر خود را از ابتدا رزرو و برنامه‌ریزی کند.یک سایت ET معتبر باید با کلیه شرکتهای حمل و نقل که در منطقه تحت پوشش او فعالیت دارند، بانکهای معتبر و مختلف برای سرویسها مالی و نقل و انتقال پولی مورد نیاز،‌مراکز دولتی برای خدمات اداری به گردشگران و… ارتباط دایمی داشته باشد تا بتواند از سرویسهائی که عرضه می‌کند پشتیبانی کند.همچنین علاوه بر امکان رزرو بلیط هواپیمائی‌ها، کشتیرانیها، اتوبوسرانیها و قطارها برخی از سایت های موفق در زمینه ET خدمات خود را تا سطح رزرو خودروهای شخصی یا تاکسی‌ها در طول سفر برای دیدن اماکن تفریحی و تاریخی و… گسترش داده و به گردشگران به صورت کامل در طول سفر خدمت دهی می‌کنند. در پایان باید گفت سرویس رزرو و فروش بلیط موسسات حمل و نقل جزء جداناشدنی یک سایت معتبر ET بوده و به منظور خدمت دهی هر چه بهتر نیازمند سرمایه گذاری گسترده و مدیریت موثر است .(کمیته فن آوری اطلاعات وزارت راه و ترابر)
هتلداری الکترونیکی
یکی از مباحث مطرح در زمینه گردشگری الکترونیک (ET) هتلداری الکترونیک است. از مهمترین خدماتی که یک گردشگر در طول مدت سفر خود از کشور میزبان دریافت می‏کند امکانات و سرویسهایی است که برای اقامت وی ارایه می‏کنند. در یک سایت (ET) هر چه امکانات و گزینه‏های بیشتری در مورد اقامت گردشگر وجود داشته باشد سایت موفق تر خواهد بود.
سرویس هتلداری الکترونیک در سطوح متفاوتی در سایتهای ET مختلف عرضه می‏شود برخی از این سایتها هتلداری الکترونیکی را در سطح معرفی هتلها و ارایه اطلاعاتی نظیر تلفن و آدرس آنها ارایه می‏کنند، ولی سرویس هتلداری الکترونیک می‏تواند بسیار فراتر از این خدمات اطلاعات رسانی و به صورت کامل ارایه گردد. در یک سرویس هتلداری الکترونیک گردشگری که به سایت ET مراجعه می‏کند باید همانند یک مراجعه کننده حضوری به هتل امکان دریافت اطلاعات مورد نیاز خود را دارا باشد.
یک سایت ET با ایجاد ارتباط با هتلهای متعدد در سطوح سرویس و قیمت متفاوت می‏تواند گزینه‏های مختلفی را برای گردشگر مهیا کند. در یک سایت ET معتبر اغلب هتلهای مناسب در منطقه‏ای که گردشگر برای سفر انتخاب کرده است در دسترس بوده و گردشگر می‏تواند آنها را انتخاب کند. طبقه‏بندی این هتلها در قالبهای مختلف و امکان جستجوکردن هتلها بر اساس قیمت، سرویس، رتبه (تعداد ستاره) حداقل امکانات لازم برای یک برنامه هتلداری الکترونیکی کامل است. در چنین سیستمی گردشگر پس از مراجعه به سایت ET، لیستی از هتلهای موجود را مشاهده کرده، و اطلاعات کاملی از نحوه سرویس هر هتل، تصاویر اتاقها، سالنها ، امکانات مختلف هتل، معرفی کامل سرویسهایی که هتل برای گردشگران مقیم در خود ارایه می‏کند را دریافت می کند گردشگر پس از مشاهده سرویسهایی که در هر یک از هتلها در دسترس او قرار می‏گیرند و مقایسه هزینه‏های هر یک, هتل موردنظر خود را انتخاب می‏کند، در اینجا ارتباط پویا میان وب سایت ET و هتل اهمیت پیدا می‏کند. اغلب سایتهای ET در این مرحله یک تقویم که روی آن تعداد اتاقهای خالی هتل در تاریخهای مختلف نمایش داده شده است را به گردشگر عرضه می‏کنند و گردشگر در هر تاریخی که مایل بود اتاق موردنظر خود را انتخاب کرده و رزرو می‏کند. سایت و هتل باید امکان دسترسی به یک بانک اطلاعاتی مشترک را دارا باشد تا همزمان و به صورتonline اطلاعات را به هنگام کنند چرا که ممکن است هتل همزمان مشغول رزرو اتاق برای مراجعین حضوری به خود باشد و نباید رزرو اتاق برای دو گردشگر متفاوت امکانپذیر باشد.کسب این اطلاعات به صورت online مهمترین بخش از یک سیستم رزرو را در هتلداری الکترونیک تشکیل می‏دهد.
E-Ticketing
با گسترش روز افزون فن آوری اطلاعات و افزایش تاثیرگذاری آن در زندگی بشر ، به تدریج مفاهیم قبلی در حال متحول شدن هستند و به همراه خود مفاهیم جدیدی را متولد می کنند.بعد از پیدایش مفهوم e-traveling و به دنبال آن e-tourism ، واژه جدیدی تحت عنوان e-ticketing به عنوان یکی از سرویسهای قابل ارائه به وجود آمد.به طور کلی e-ticketing عبارت است از سرویسی که بلیطهای الکترونیکی مسافرتی مناسبتری را( نسبت به بلیطهای کاغذی و کارتها ) ایجاد می کند.تمام اطلاعات مورد نیاز که قبلا به صورت پرینت قابل دسترسی بود در این سیستم در یک بانک اطلاعاتی الکترونیکی ذخیره شده است.به عبارت ساده تر انتشار الکترونیکی اوراق مسافرتی به صورت یک مرحله ای را e-ticketing گویند.در این سیستم مدیر حسابهای شما با تهیه و تائید یک شماره شناسایی ویژه برای شما این امکان را فراهم می سازد تا در هنگام بررسی ویزا ، کارت شناسایی و یا چهره نگاری در سر میز پذیرش بلیط مجوز لازم برای عبور صادر شود.طبق بررسیهای انجام گرفته ، فروش الکترونیکی بلیط قادر است سالانه ا میلیارد دلار در سال ذخیره سرمایه ای را برای آژانسهای ارائه دهنده چنین خدماتی به ارمغان آورد.
لازمه دسترسی به سرویس e-ticketing طراحی یک سیستم فروش الکترونیکی بلیط است. به طور کلی یک سیستم فروش الکترونیکی بلیط ساختاری چند قسمتی دارد.این بخشها عبارتند از:
• دسته بندی ، فروش ، ارسال و تجدید بلیطهای الکترونیکی( کارتهای مسافرتی و روادید ، تامین اعتبار بلیطهای تهیه شده و …)
• کنترل و بررسی اعتبار بلیطها
• جمع آوری و تایید اعتبار به کمک بانکهای اطلاعاتی مبتنی بر سیستمهای بی سیم
• مدیریت و کنترل( مستقیم یا غیر مستقیم ) محلهای فروش به منظور انتقال اطلاعات ساختار یافته( بلیطها و کرایه دریافتی ) و دریافت اطلاعات مرتبط با بلیطهای فروخته شده
• مدیریت داده های ساختار یافته به کمک سیستمهای بلیطهای الکترونیکی و یکپارچه شدن با دیگر سیستمهای اطلاعاتی مرتبط( برنامه ریزی سرویسها ، مدیریت تعمیرات و نگهداری ، محاسبات تحلیلی
• آمارها ، گزارشات و تقسیم منابع بین اپراتورهای سیستم حمل و نقل که در ساختار طراحی شده جای می گیرند.
در این سیستم ابتدا کاربر به یک آژانس تخصصی فروش الکترونیکی بلیط تقاضای ثبت رزرو بلیط خود را می دهد.بعد از طی مراحل پرداخت از طرف پایگاه فروش بلیط پیامی مبنی بر تائید فرآیند خرید بلیط برای شما ارسال می شود و بلیط به نام شما ثبت می شود.سپس شماره تاییدیه(confirmation number) ، برنامه سفر و اوراق مربوط به بلیط خریداری شده از طریق پست الکترونیکی ارسال می گردد.در خروجی نهایی بررسی بلیط مسئول پذیرش شماره تاییدی را دریافت می کند و با تایید ID مربوطه مجوز عبور را صادر می کند.با توسعه امکانات مخابراتی و گسترش سیستم WAP تکنولوژی Mobile E-ticketing آینده سیستمهای فروش الکترونیکی بلیط را رقم می زند.این سرویس هم اکنون به صورت محلی ارائه می شود اما دارای قابلیت عمومی سازی آن در سطح بین المللی می باشد به طوری که خدماتی مانند:
• فروش الکترونیکی و رزرو بلیطها
• توزیع بلیط
• تایید اعتبار و شناسایی بلیطها در هنگام پذیرش مسافرین
• سیستم هوشمند توزیع صندلی در بین خریداران بلیط … را شامل خواهد شد.
تعداد زیادی از سایتهای اینترنتی به ارائه سرویس e-ticketing و رزرو الکترونیکی و نیز اطلاع رسانی آن می پردازند برای آشنایی بیشتر با چنین سرویسهایی به پایگاههای اینترنتی
برنامه ریزی مقصد
سیستمهای برنامه‌ریزی مقصد (Destination Guide) بخش مهمی از سایتهای معتبر گردشگری الکترونیک (ET) را تشکیل می‌دهند. به واسطه زیرساختار پیچیده‌ای که ارائه سرویس برنامه‌ریزی مقصد نیاز دارد تنها برخی از سایتهای فعال درET به ارائه آن می‌پردازند. در واقع برنامه‌ریزی مقصد معادل الکترونیکی تورهای امروزی است که همانند تورهای امروزی در سطوح متفاوتی ارائه می‌شود. برخی از سایتها این سرویس را به صورت بسته‌های مسافرتی (Travel Package) که برنامه‌های از پیش تعیین شده و ثابت سفر به همراه کلیه ملزومات مورد نیاز گردشگر هستند عرضه می‌کنند و برخی دیگر که زیر ساختار مناسب آنرا مهیا کرده‌اند سرویس را به صورت یک برنامه سفر کامل با قابلیت تغییر متناسب با خواست گردشگر ارائه می‌کنند.
یک سیستم برنامه‌ریزی مقصد کامل عبارتست از یک سیستم هوشمند که با دریافت اطلاعات خاصی از گردشگر بهترین برنامه سفر متناسب با خواسته‌های او را ارائه می‌کند. این سیستم با ارتباط دائمی به خطوط هوایی بین‌المللی و داخلی، شرکتهای حمل و نقل ریلی، جاده‌ای و دریایی کلیه مراحل سفر را از طریق بانکهای اطلاعاتی در اختیار دارد. علاوه بر این به اطلاعات هتلهای موجود در شهرهای مختلف، مراکز دیدنی، … نیز از طریق بانکهای اطلاعاتی دسترسی داشته تا امکان برنامه‌ریزی بر پایه موجود بودن صندلی خالی در برنامه موسسات حمل و نقل، اتاقهای خالی هتل و … وجود داشته باشد. در این سیستم امکان جستجو به صورت کامل توسط گردشگر وجود داشته و وی می‌تواند براساس معیارهای مختلفی، گزینه‌های متعددی برای سفر خود دریافت کرده، و از میان آنها انتخاب کند. برای مثال یک گردشگر پس از مراجعه به این بخش از سایت ET با انتخاب مبدا و مقصد و تاریخهای آغاز و پایان سفر خود می‌تواند مسیرهای مختلف و سطوح سرویس متعدد را در قیمتهای مختلف مشاهده و از میان آنها برنامه سفر خود را انتخاب کند. علاوه براین گردشگر می‌تواند تاریخهای آغاز و پایان و حدود قیمت مورد نظر خود را انتخاب کرده و سایت برنامه‌های مختلف مناسب برای سفر وی را به گردشگر معرفی کند و سپس گردشگر از میان برنامه‌های ارائه شده برنامه مورد علاقه خود را انتخاب و اقدام به خرید آن کند.ارائه این سرویس نیازمند در اختیار داشتن ارتباطات Online با سایتهای اطلاعات موسسات حمل ونقل هوایی، دریایی، ریلی و جاده‌ای، ارتباط دائمی با هتلها، مراکز دیدنی، تورها و موسسات مسافرتی، همچنین در اختیار داشتن یک سیستم شامل یک موتور جستجو با معیارهای چندگانه، یک سیستم هوشمند پیشنهاد برنامه سفر و … است، تا به وسیله این زیر ساختارها امکان ارائه یک برنامه سفر با قابلیت تغییر متناسب با خواست مشتری مهیا گردد. برخی از سایتهای ET که به ارائه سرویس در زمینه برنامه‌ریزی مقصد می پردازند خود فاقد چنین زیرساختاری بوده و در واقع تنها ارائه کننده سرویس هستند و پردازش اطلاعات و ارتباطات زیرساختاری را از سازمانهای دیگر اجاره می‌کنند. سازمانهای اصلی ارائه کننده سرویس که دارای چنین ساختارهایی بوده و امکان جستجو و برنامه ریزی سفر را ارائه می دهند با نام DMO که مخفف عبارت (Destination Management Organization) می باشد، شناخته میشوند. گستردگی معیارهای در اختیار گردشگر برای جستجوی برنامه ها توسط کاربر و تعدد بسته های مسافرتی ارائه شده به گردشگران، توانمندی این مؤسسات (DMO) را نشان میدهد .
نتیجه گیری
صنعت گردشگری امروزه در ردیف صنعت های پردرآمد، پاک و کم هزینه دنیا قرار دارد و پیش بینی می شود تا سال ۲۰۱۰ میلادی ۲۰۰ میلیارد دلار درآمد کشورهای دنیا از این بخش تأمین شود و در همان سال از هر ۱۵ نفر شاغل در سطح دنیا یک نفر در این بخش فعال باشند. از طرفی صنعت گردشگری دنیا ابعاد متنوعی همچون توریسم الکترونیکی، اکوتوریسم، توریسم درمانی، ورزشی، روستایی، فرهنگی و تاریخی یافته است. با توجه به این وضعیت و با توجه به اینکه ایران طبق آمار سازمان جهانی جهانگردی دارای رتبه پنجم جاذب ههای طبیعی و رتبه دهم جاذب ههای باستانی و تاریخی است و همچنین جمعیت جوان روبه گسترش، نرخ بالای بیکاری، لزوم افزایش درآمد ارزی و سرمایه گذاری خارجی توجه بیش از پیش به این بخش می تواند زمینه رسیدن به اشتغال کامل، افزایش درآمد ارزی، معرفی تمدن و فرهنگ ایرانی به جهانیان، تعامل گسترده و سازنده با کشورهای دنیا، در هم شکستن مرزهای قومی و اقلیتی، را فراهم کند. طی سال های اخیر گردشگری تبدیل به صنعتی رقابتی شده و کشورها برای کسب درآمد بیشتر متمایل به روش های جدید و ارائه نوآوری در این صنعت شده اند. برگزاری جشن های مختلف در کشورها، مانند جشن بادبادک ها یا جشنواره ساخت مجسمه های یخی و حتی برگزاری مسابقات ورزشی مانند المپیک، برگزاری کنفرانس ها و حتی استفاده از پزشکان مجرب جهت وارد کردن بیماران به کشور، روش های جدیدی برای جذب توریست و شناساندن فرهنگ یک کشور به جهان می باشد. در کنار روش های پرهزینه، رو شهای کم هزینه، ولی پرباری نیز برای جذب توریست در اکثر کشورهای صنعتی دنبال می شود که از آن جمله می توان به استفاده از سمبل ها و مکان ها گردشگری در فیلم های سینمایی یا حتی کارتون های تلویزیونی اشاره کرد. در اینترنت و دنیای اطلاعات نیز با ایجاد سایت های متعدد در زمینه های مختلف گردشگری و اطلاعات وسیع این سایت ها، جذب توریست آسانتر شده است. در این میان حتی بازی های کامپیوتری نیز در تحقق اهداف گردشگری مستثنی نشده اند. نتایج حاصل از این تحقیق که ما را در پیشبرد گردشگری الکترونیک و ابعاد ناشی از آن یاری می رساند عبارتند از:
۱٫ طراحی سیستم جدید اینترنت: از آنجایی که اینترنت یکی از مهمترین و اثرگذارترین عامل در به ثمرنشستن اهداف گردشگری الکترونیک است، بنابراین باید از یک سیستم اینترنتی با سرعت و دقت بالا برخوردار بود.
۲٫ بسته های تبلیغاتی با هدف اطلاع رسانی و تبلیغ کلیه مراحل سفر، مکانهای گردشگری، کلیه خدمات اینترنتی، برنامه ریزی
مقصد و غیره ایجاد شده که گردشگری مجازی یک نمونه از این بسته های تبلیغاتی می باشد.
۳٫ کارایی خدمات دولت الکترونیک
۴٫ فراهم آوردن بستر مناسب برای خدمات اینترنتی و گردشگری الکترونیک برای گسترش و پذیرش خدمات اینترنتی و گردشگری الکترونیکی لازم است که پیش نیازهای این تکنولوژی از جمله زیر ساختهای مربوط به آن مهیا شود و بدون وجود زیرساختهای مناسب در ارائه این فناوری نمی توان عملکرد متصدیان ارائه این گونه خدمات را بهبود بخشید.در واقع اجرایی کردن گردشگری الکترونیک به زیرساخت های تکنولوژی نیاز دارد که به ما امکان می دهد تا تماس های تجاری ایجاد شود تا با عوامل فروش و فعالان گردشگری تماس مستقیم داشته باشیم. بکارگیری روشهای جدید در گردشگری به زمانی برمی گردد که مشتاقان زیادی برای سفر وجود داشته باشد. بنابراین یکی از راههای توسعه گردشگری الکترونیک، توجه به زیرساخت ها است تا بتوانیم زمینه های لازم را آماده کنیم. از دیگر اقدامات در زمینه بسترسازی خدمات اینترنتی ایجاد گردشگری مجازی در فضای وب و بدنبال آن راه
اندازی پایگاه های اطلاع رسانی جهت آشنایی اقشار مختلف با این نوع سیستم گردشگری است.برای ارتقای صنعت گردشگری الکترونیک می توان به موارد زیر اشاره کرد:
۱٫ ایجاد نهادی تحت عنوان مرکز گردشگری مجازی
۲٫ تبلیغ کلیه خدمات ارائه شده در زمینه گردشگری الکترونیک
۳٫ کاربرد فناوری اطلاعات و ارتباطات در کلیه بخشهای مربوط به گردشگری
۴٫ اطلاع رسانی ظرفیت های فرهنگی و تاریخی و گردشگری جامعه میزبان در سطح جهانی از طریق کانال های مجازیدر گردشگری
IT 5 . ایجاد طرح جامع
۶٫ تعریف و تهیه استاندارد مشخص و اعطای آن به کلیه مراکز جهت ایجاد رقابت برای بهبود کیفیت وجذب گردشگر
۷٫ حرکت بخش دولتی در زمینه ایجاد بسترهای گسترش توریسم با تعریف ویزای الکترونیک، راهنمایی و استقرار دستگاههای اطلاع رسانی هوشمند online های دولتی به دانشجویان و افرادی که در بخش گردشگری فعالیت دارند
. ۹ ایجاد پایگاههای اطلاعاتی برای اطلاع رسانی سریع به گردشگران
۱۰ . ایجاد کارتهای الکترونیکی اعتباری برای استفاده از مراکز گردشگری کشور مقصد و فروش آن از طریق وب برای گردشگران داخلی و خارجی
۱۱ . تبلیغ سایت های گردشگری رسمی در رسانه های داخلی و خارجی

  1. میثم گفت:

    عالی بود/اما اجرای این گونه باید ها امکان ناپذیر است

  2. سلام
    مقاله بسیار وزین و خوبی است این شیوه از گردشگری با استفاده از فن آوری اطلاعات در کشورهای اروپایی متداول است و در ایران هم همانطور که مهندس فرمودند میشود با استفاده از زیر ساخت ها و راه اندازی سایت به گردشگری کشور کمک فراوانی کرد.
    در کنفرانسی که در تهران بودم در مورد الکترونیکی کردن گردشگری بحث بود و واقعا گردشگری را متحول خواهد کرد.

  3. ممدخان گفت:

    سلام
    سپاس از مقاله خوب و وزین شما دوست عزیز
    مهندس جان واقعا کارتان از لحاظ علمی با توجه به اینکه تمام مقالات سمنا شما را خواندم حرف نداره
    امیدوارم این دانش بجای آرزو با همت مسولان عینیت یابدیابد

  4. ببخشید چند تا مقاله در مورد گردشگری الکترونیک می خواستم khake_sokhte18@yahoo.com

  5. مژده گفت:

    سلام خدا قوت
    مقالتون عالی بود… یه دنیا ممنون…

  6. Arash گفت:

    سلام لطفا چند مقاله در مورد گرشگری الکترونیک برام ارسال کنید .اگه امکانش هست

Go to TOP